Zo begeleidt De Regenboog haar leerlingen
Voor leerlingen van nieuwkomersschool De Regenboog is de overgang naar regulier onderwijs een grote stap. Sinds dit schooljaar begeleidt een ambulant leerkracht deze overstap, zodat kinderen een goede start kunnen maken op hun nieuwe school. Locatieleider Benno de Graaf en intern begeleider Mignon Stevelink delen de eerste ervaringen met deze nieuwe aanpak.
Een verlegen glimlach wordt een schaterlach. Een kind dat eerst niemand durfde aan te kijken, geeft nu spontaan een high five. Op De Regenboog in Oldenzaal krijgen kinderen de ruimte om te wennen en te landen. De school groeide van één klas met vooral Syrische kinderen in 2015 uit tot zes groepen en in totaal zo’n 75 leerlingen uit verschillende landen. Sinds twee jaar zit de school in het gebouw van het Twents Carmel College aan de Potskampstraat.
Veilige plek
“Het bijzondere aan een nieuwkomersschool is dat er het hele jaar door nieuwe leerlingen in- en uitstromen. Dat maakt ons onderwijs heel dynamisch,” vertelt Mignon. “Zo komen er volgende week weer vijf nieuwe kinderen bij.” Die continue stroom vraagt veel flexibiliteit van het team. Ze moeten steeds opnieuw zorgen dat een kind zich welkom voelt en aansluiting vindt in de groep met verschillende culturen. “We willen een veilige, steunende en warme plek zijn, waarbinnen leerlingen weer open kunnen staan om te leren.”
Bouwen aan een stevige basis
“Gemiddeld blijven leerlingen anderhalf jaar bij ons,” legt Benno uit. Dat is langer dan het jaar dat veel andere nieuwkomersscholen hanteren. “De praktijk leert dat de meeste kinderen een maand tot twee maanden nodig hebben om te wennen en te landen. Sommige kinderen hebben nog nooit onderwijs gehad, dan kost het extra tijd voordat ze echt tot leren komen.” De kinderen krijgen naast Nederlandse taal en woordenschat ook lezen, schrijven, rekenen, gym en creatieve vakken. “Elke tien weken toetsen we of een leerling zich volgens de verwachte leerlijn ontwikkelt. Waar nodig passen we het aanbod aan.”
Een zorgvuldig voortraject
De leerkracht, intern begeleider en locatieleider besluiten samen wanneer een kind toe is aan de overstap naar een andere school. Mignon: “Kinderen moeten de schooltaal voldoende beheersen om zich te kunnen redden in het reguliere onderwijs. En een leerling moet de overstap natuurlijk ook sociaal-emotioneel aankunnen.” Met ouders bespreken ze vervolgens welke school hun voorkeur heeft. “Daarna neem ik contact op met de intern begeleider van de school om te overleggen in welke groep de leerling kan instromen. Vaak is dat een leerjaar onder de leeftijd van het kind.” Een passende plek vinden is niet altijd makkelijk. De ontvangende school twijfelt soms of ze de leerling wel de juiste begeleiding kunnen bieden. “Daar hebben we nu een mooie oplossing voor gevonden”, vertelt de intern begeleider.
Maatwerk in begeleiding
Dit schooljaar startte De Regenboog met een eigen ambulant begeleider die de overstappende leerling en de nieuwe leerkracht begeleidt. “Door de begeleiding vanuit onze school te organiseren, creëren we eenduidigheid voor zowel de kinderen als de ontvangende scholen. Onze begeleider kent de achtergrond van de leerlingen en kan haar expertise in nieuwkomersonderwijs direct delen”, legt de locatieleider uit. De begeleiding verschilt per situatie. Een kleuter die net start met het leesproces heeft andere ondersteuning nodig dan een oudere leerling die instroomt in een nieuwe groep. Sommige kinderen hebben genoeg aan een paar begeleidingsmomenten, anderen hebben langere tijd steun nodig. De ambulant begeleider denkt bijvoorbeeld mee over het aanpassen van lesstof en geeft de leerkracht praktische handvatten.
Succesvolle overstap
Hoe goed je de overstap ook met elkaar voorbereid, het is niet gek dat een leerling even terugvalt of zich meer terugtrekt. Benno: “Van het warme bad dat De Regenboog biedt naar een volle klas met dertig leerlingen die allemaal Nederlands spreken blijft een enorme stap. Bij die overgang blijkt de ambulant begeleider heel waardevol. De aanpak is zo succesvol dat het team van ambulant begeleiders vanaf maart 2025 wordt uitgebreid met meer leerkrachten van onze school.”
Wanneer noemen Benno en Mignon een overstap geslaagd? “Als leerling, ouders én de nieuwe leerkracht het gevoel hebben dat het goed loopt”, aldus Mignon. Bij vertrek plaatsen kinderen hun afbeelding op de wereldkaart in hun klas. “Daarmee benadrukken we dat we aan ze blijven denken en ze een plekje houden bij ons.”
Onderzoek: onderlinge integratie bevorderen
Het schoolteam van De Regenboog vindt het belangrijk dat leerlingen niet alleen contact hebben met kinderen uit hun eigen cultuur of land, maar ook met de andere kinderen binnen de school. Om die onderlinge integratie nog meer te bevorderen, onderzocht het team de inzet van kunst- en cultuureducatie. Ze gingen op onderzoek uit samen met team cultuureducatie van Rijnbrink. Benieuwd wat dit onderzoek opleverde? De resultaten lees je in de publicatie Binnenstebuiten.